Mai Hoàng Thảo Nguyên * , Nguyễn Thị Ly Phương và Nguyễn Bích Ngọc

* Tác giả liên hệ (mhtnguyen@ctuet.edu.vn)

Abstract

This study employs the ARIMA model to forecast the export turnover of Vietnam’s key sectors through 2030, specifically: Agriculture – Fisheries, Processing – Manufacturing, and Fuel – Minerals. Utilizing data collected from the 2005–2024 period, the results indicate that the Processing – Manufacturing and Agriculture – Fisheries sectors will maintain strong growth momentum, reaching approximately US$467.7 billion and US$88.8 billion by 2030, respectively. In contrast, the Fuel – Minerals sector exhibits a slight downward trend. The study proposes strategic implications focused on developing logistics infrastructure and building digital branding for the two growth-oriented sectors to optimize cross-border e-commerce performance.

Keywords: AutoRegressive Integrated Moving Average model, Cross-Border E-Commerce, export value, key export sectors

Tóm tắt

Trong nghiên cứu này, mô hình ARIMA đã được sử dụng nhằm dự báo kim ngạch xuất khẩu đến năm 2030 cho các ngành hàng chính của Việt Nam: Nông nghiệp – Thủy sản, Công nghiệp – Chế biến và Nhiên liệu – Khoáng sản. Dữ liệu được thu thập trong giai đoạn 2005 – 2024. Kết quả dự báo cho thấy ngành Công nghiệp – Chế biến và Nông nghiệp – Thủy sản duy trì đà tăng trưởng mạnh lần lượt đạt khoảng 467,7 tỷ USD và 88,8 tỷ USD vào năm 2030. Ngược lại, ngành Nhiên liệu – Khoáng sản có xu hướng giảm nhẹ. Bên cạnh đó, hàm ý chiến lược tập trung phát triển hạ tầng logistics và xây dựng thương hiệu số cho hai ngành hàng tăng trưởng đã được đề xuất để tối ưu hóa thương mại điện tử xuyên biên giới.

Từ khóa: Kim ngạch xuất khẩu, mô hình arima, ngành hàng chủ lực, thương mại điện tử xuyên biên giới

Article Details

Tài liệu tham khảo

Access Partnership. (2023). Local sellers, Global consumers 2022: Capturing the e-commerce export opportunity in Vietnam. https://accesspartnership.com/wp-content/uploads/2023/06/Vietnam-Local-sellers-Global-consumers.pdf

Amazon. (2023). Báo cáo 2023 – Trao quyền cho doanh nghiệp vừa và nhỏ Việt Nam. Amazon Global Selling.

Bộ Công Thương. (2017). Báo cáo xuất nhập khẩu Việt Nam 2016. Nhà xuất bản Công Thương.

Bộ Công Thương. (2018). Báo cáo xuất nhập khẩu Việt Nam 2017. Nhà xuất bản Công Thương.

Bộ Công Thương. (2019). Báo cáo xuất nhập khẩu Việt Nam 2018. Nhà xuất bản Công Thương.

Bộ Công Thương. (2020). Báo cáo xuất nhập khẩu Việt Nam 2019. Nhà xuất bản Công Thương.

Bộ Công Thương. (2021). Báo cáo xuất nhập khẩu Việt Nam 2020. Nhà xuất bản Công Thương.

Bộ Công Thương. (2022). Báo cáo xuất nhập khẩu Việt Nam 2021. Nhà xuất bản Công Thương.

Bộ Công Thương. (2023). Báo cáo xuất nhập khẩu Việt Nam 2022. Nhà xuất bản Công Thương.

Bộ Công Thương. (2024). Báo cáo xuất nhập khẩu Việt Nam 2023. Nhà xuất bản Công Thương.

Bộ Công Thương. (2025a). Báo cáo xuất nhập khẩu Việt Nam 2024. Nhà xuất bản Công Thương.

Bộ Công Thương. (2025b). Bản tin Thị trường nông lâm thuỷ sản. Bộ Công Thương, (36), 10/01/2025.

Box, G. E. P., Jenkins, G. M., Reinsel, G. C., & Ljung, G. M. (2015). Time series analysis: Forecasting and control (5th ed.). John Wiley & Sons.

Duy, Đ. (2024). Sản phẩm của doanh nghiệp Việt Nam bán trên Amazon tăng hơn 300% trong 5 năm. VietnamPlus. https://www.vietnamplus.vn/san-pham-cua-doanh-nghiep-viet-nam-ban-tren-amazon-tang-hon-300-trong-5-nam-post957800.vnp#google_vignette

Google, Temasek, & Bain & Company. (2024). e-Conomy SEA 2024: Vietnam.
https://services.google.com/fh/files/misc/vietnam_e_conomy_sea_2024_report.pdf

Hiệp hội Cà phê – Ca cao Việt Nam. (2024). Báo cáo thường niên cà phê 2024. Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn.
https://thitruongnongsan.gov.vn/images/2013/DANGNHAP/VnSAT_Ca%20phe/2024/N%C4%83m/B%C3%A1o%20c%C3%A1o%20th%C6%B0%E1%BB%9Dng%20ni%C3%AAn%20c%C3%A0%20ph%C3%AA%202024.pdf

Hương, N. T. T. (2024). Nâng cao giá trị gia tăng cho mặt hàng nông sản xuất khẩu sang thị trường EU. Viện Nghiên cứu Chiến lược, Chính sách Công Thương. https://vioit.moit.gov.vn/ftas/du-an-evfta/tang-cuong-ket-noi-nong-san/nang-cao-gia-tri-gia-tang-cho-mat-hang-nong-san-xuat-khau-sang-thi-truong-eu-114.390.html

Hyndman, R. J., & Athanasopoulos, G. (2021). Forecasting: Principles and practice (3rd ed.). OTexts. https://otexts.com/fpp3/

IMF, OECD, UNCTAD, & WTO. (2023). Handbook on measuring digital trade. United Nations.

Lewis, C. D. (1982). Industrial and business forecasting methods. Butterworths-Heinemann.

Ljung, G. M., & Box, G. E. P. (1978). On a measure of lack of fit in time series models. Biometrika, 65(2), 297–303. https://doi.org/10.2307/2335205

Nguyên, H. (2016). Tổng quan về kinh tế thế giới năm 2015 và dự báo năm 2016. https://www.tapchicongsan.org.vn/hoat-ong-cua-lanh-ao-ang-nha-nuoc/-/2018/37233/tong-quan-ve-kinh-te-the-gioi-nam-2015-va-du-bao-nam-2016.aspx

OECD. (2025). OECD Economic Surveys: Viet Nam 2025. OECD Publishing. https://www.oecd.org/en/publications/oecd-economic-surveys-viet-nam-2025_fb37254b-en/full-report.html

Phương, N. M., & Linh, N. K. (2024). Xuất khẩu nông sản qua thương mại điện tử: Kinh nghiệm của Trung Quốc và bài học cho Việt Nam. Nghiên cứu Chiến lược. https://nghiencuuchienluoc.org/xuat-khau-nong-san-qua-thuong-mai-dien-tu-kinh-nghiem-cua-trung-quoc-va-bai-hoc-cho-viet-nam/

Quốc hội. (2025). Luật Thương mại điện tử số 122/2025/QH15. https://luatvietnam.vn/thuong-mai/luat-thuong-mai-dien-tu-2025-so-122-2025-qh15-423356-d1.html

R Core Team. (2024). R: A language and environment for statistical computing. R Foundation for Statistical Computing. https://www.r-project.org/

Thủ tướng Chính phủ. (2024). Quyết định số 215/QĐ-TTg ngày 01 tháng 3 năm 2024 phê duyệt Chiến lược phát triển năng lượng quốc gia Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2050.

Tổng cục Thống kê. (2017). Xuất nhập khẩu hàng hóa của Việt Nam – Hội nhập và phát triển 2005–2015. Nhà xuất bản Thống kê.

VCCI. (2025, ngày 20 tháng 12). 'Khung xương sống' của thương mại điện tử xuyên biên giới. Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam. https://vcci.com.vn/tin-tuc/khung-xuong-song-cua-thuong-mai-dien-tu-xuyen-bien-gioi

VECOM. (2024). Báo cáo Chỉ số Thương mại điện tử Việt Nam 2024: Hướng tới xuất khẩu trực tuyến. Hiệp hội Thương mại điện tử Việt Nam. http://ebi.vecom.vn/Bao-Cao/Noi-dung-bao-cao/52/Bao-cao-Chi-so-Thuong-mai-dien-tu-Viet-nam-2024.aspx

VECOM. (2025). Báo cáo Chỉ số Thương mại điện tử Việt Nam 2025. Hiệp hội Thương mại điện tử Việt Nam.

YouNetECI. (2025). Báo cáo Dữ liệu Thị trường Thương mại Điện tử Việt Nam. https://drive.google.com/file/d/11tmyrYT2jQGzBpo78mJ0eT_9kTrPPxY9/view